Một vài hồi ức về Điện Biên Phủ

<< < (20/42) > >>

TuongLinh:
BAO VÂY HỒNG-CÚM

Thiếu tướng LÊ CHƯỞNG

I

Hồng-cúm cách Mường-thanh năm cây số, ở phía nam.

Địch xây dựng ở đây một cụm cứ điểm nằm trong tập đoàn cứ điểm Điện-biên-phủ. Cụm cứ điểm này chúng đặt tên là I-da-ben, gồm ba đồn đóng liền nhau là đồn A ở bờ bắc sông Nậm-rốm, đồn B và C ở bờ nam, cạnh đấy có một sân bay chạy dài theo đường 41. Lực lượng địch do tên quan năm La-lăng-đơ chỉ huy có hai tiểu đoàn Âu Phi là tiểu đoàn 3/3 REI1, tiểu đoàn 2/1 RTA2 một tiểu đoàn ngụy Thái, một tiểu đoàn pháo 105 ly và một đại đội xe tăng.

Mục đích của địch lập ra cụm cứ điểm này là để làm cho Mường-thanh không bị trơ trọi, để hai cụm cứ điểm có thể che chở, yểm hộ cho nhau bằng pháo binh, xe tăng và cả bộ binh. Với cách chiếm đóng đó, Mường-thanh ở vào giữa, phía bắc có một nhân khu gồm các vị trí kiên cố như Him-lam, đồi Độc-lập, Bản Kéo, và phía nám có phần khu Hồng-cúm, địch có thể khống chế toàn bộ cánh đồng Điện-biên-phủ, bảo đảm cho quân đội cơ động và chi viện lẫn nhau trong tấn công cũng như trong phòng ngự. Dùng Hồng-cúm bám chặt con đường 41, địch hòng mong tiến tới mở rộng phạm vi chiếm đóng, nối liền tuyến Điện-biên-phủ với Mường-khoa và Phông-xa-lỳ dọc sông Nâm-u trên đất Thường Lào, khiến cho “chiếc chiến hạm nằm trên cạn” Điện-biên-phủ bớt cảnh chơ vơ giữa núi rừng Tây-bắc.

------------------------------------------------------------------------------------------------------

1 3/3 REI = tiểu đoàn 3 thuộc trung đoàn bộ binh lê-dương thứ ba.
2 2/1 RTA = tiểu đoàn 3 thuộc trung đoàn bộ binh An-giê-ri thứ nhất.

TuongLinh:
Kế hoạch tác chiến của ta là bao vây Hồng-cúm, tiêu diệt Mường-thanh. Đơn vị chúng tôi làm nhiệm vụ bao vây Hồng-cúm, cắt hẳn Hồng-cúm ra khỏi Mường-thanh, để cho các đơn vị chủ công tiện “thịt” cái thân hình Điện-biên-phủ to lớn.

Làm nhiệm vụ ấy, quân ta có lợi thế là mình ở trên cao đánh địch ở dưới thấp, mình ở quanh núi vây địch giữa thung lũng, dùng núi khống chế đồng bằng, khiến địch ở vào thế hết sức bất lợi, công đã không khỏe mà thủ cũng gặp nhiều khó khăn. Chỗ mạnh của địch là chúng đã xây dựng thành một tập đoàn cứ điềm dựa lưng vào nhau, có bãi dây thép gai và mìn dày từ 50 đến 70 thước, đã tổ chức lưới lửa đạn dày đặc và chặt chẽ, có pháo binh mạnh yểm hộ (ngoài một tiểu đoàn pháo tại chỗ, còn có pháo ở Mường-thanh bắn chi viện), lại có xe tăng vận động dễ dàng trên cánh đồng Điện-biên-phủ và dọc đường 41. Muốn cắt đứt Hồng-cúm ra khỏi Mường-thanh, quân ta không thể không quần nhau với địch giữa cánh đồng bằng phẳng dưới tầm hoả pháo dày đặc và các loại máy bay chiến đấu của địch giữa ban ngày. Nhưng về thực lực thì chẳng những quân ta kém địch về trang bị vũ khí, mà về quân số ta cũng không có ưu thế hơn địch.

*
*   *

Nhận mệnh lệnh xong, tôi trở về đơn vị, vừa phấn khởi, lại vừa lo lắng.

Đi hết cánh đồng Mường-phan, tôi len theo dãy núi Pú-hồng Mèo, lên dốc lại xuống dốc, lội suối lại leo đèo, mặc dầu đang giữa mùa đông mà mồ hôi vẫn tuôn ra ướt đẫm cả hai lớp áo.

Trong hai chục tiếng đồng hồ tại chỉ huy sở tiền phương của Bộ để nhận chỉ thị tôi được đồng chí Thành, tham mưu trưởng mặt trận và đồng chí Lê, chủ nhiệm chính trị mặt trận nói rõ tình hình, chủ trương, phương châm tác chiến và giao nhiệm vụ cụ thể. Đồng chí Tổng tư lệnh Võ nguyên Giáp chuyển đạt quyết tâm của Trung ương và của Hồ Chủ tịch, phân tích những khó khăn, thuận lợi và những điều kiện tất thắng của quân ta. Sau khi nói thêm về tầm quan trọng của việc bao vây Hồng-cúm, đồng chí nhắc tôi phải chú ý lãnh đạo bộ đội xây đắp công sự, phá hoại sân bay, cắt đứt tiếp tế địch và chuẩn bị lực lượng mọi mặt để đánh thắng. Qua sự tiếp xúc thân mật và ân cần ấy, đồng chí truyền thêm cho tôi sức mạnh của tinh thần “đánh chắc thắng” của Trung ương, đồng chí làm cho tôi thấy trách nhiệm mình hết sức nặng nề và phức tạp.

TuongLinh:
Tôi đã hiểu thế nào là một cuộc chiến đấu phòng ngự và tôi cũng hiểu sự khó khăn như thế nào khi phải lãnh đạo bộ đội tham gia cuộc chiến đấu ấy, cho nên điều lo lắng chủ yếu của tôi lúc này là sợ cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị không thông nhiệm vụ. Trong khi các đơn vị bạn đánh địch ở hướng chính thì chúng tôi đánh ở hướng phụ; các đơn vị bạn tấn công thì chúng tôi đánh phòng ngự, các đơn vị bạn tập trung binh lực ưu thế có pháo binh khá mạnh chi viện, đánh tiêu diệt từng bộ phận quân địch thì chúng tôi phải lấy ít đánh nhiều, lấy yếu đánh mạnh và tất nhiên chỉ đánh những trận tiêu hao, không mong đánh những trận tiêu diệt… Tôi lo là lo không giải quyết được những thắc mắc đó của bộ đội không động viên được tinh thần quyết chiến của anh em, do đó có thể không làm tròn nhiệm vụ cấp trên vừa giao phó.

Con đường dốc trước mắt không làm đôi chân tôi chùn bước, nhưng không biết sao họ làm cho đầu óc tôi “vướng mắc”. Tôi nghĩ miên man đến vị trí chiến lược của vùng Tây-bắc, đến sự uy nghi hùng vì của núi rừng, đến tầm quan trọng của chiến dịch. đèn công việc phức tạp mình phải đảm đương. Tôi nhớ lại những quãng đường gian truân nhưng đầy thành tích vinh quang của đại đoàn minh, nhớ hình ảnh quyết chiến anh hùng của Cù chính Lan, nhớ những chiến công huy hoàng mà một trung đoàn của đơn vị đang thu được trên chiến trường miền trung Đông-dương…

“Không! Anh em sẽ không thắc mắc với nhiệm vụ vây địch ở Hồng-cúm”,- tôi tự tranh luận với bản thân mình như vậy. Cán bộ, chiến sĩ ta vừa được học tập chỉnh huấn về chính sách cải cách ruộng đất, vừa được tham gia đấu tranh đánh đổ giai cấp địa chủ ở nông thôn. Họ như những con chim đại bàng được chắp thêm lông cánh. Họ tiến ra mặt trận với khí thế của đoàn quân quyết chiến quyết thắng. Họ sẽ hăng hái làm bất kỳ một công việc gì để góp sức mình vào trận đánh lịch sử. Điều chủ yếu là bản thân mình phải thông suốt tư tưởng, đừng có đem thắc mắc của mình quàng lên đầu người khác, hoặc mượn thắc mắc người khác làm cái áo với khoác che đậy thắc mắc của mình! Đây là trận thử thách đối với mọi đảng viên cộng sản. Hãy đứng vững trên lập trường anh dũng xông lên, tổ chức động viên bộ đội kiên quyết đánh địch!...

Tôi lao mạnh lên con dốc vừa cao vừa dài. Tôi đưa mắt nhìn ra cánh đồng Điện-biên-phủ. Vị trí Hồng-cúm hiện ra xa xa, rồi rõ dần lên như một cái xóm của dân du mục trên đồng cỏ, nó gồm một đống lộn xộn những “tăng”, những bạt những ụ dắt, những hầm hở, những hàng rào tre và dây thép gai, tất cả gom lại thành một cái cụm nhô nhô nhỏ bé, bị cô lập, thấp lùn tụt, ví phỏng đem so sánh với dãy núi Pú-hồng Mèo thì nó chẳng khác nào như cái xác chết của con chuột nhất bên cạnh con voi đồ sộ. Đứng nơi đây nhìn xuống tôi càng hiểu rõ những điều phân tích của đồng chí Thành, là “ta ở trên cao vây địch giữa thung lũng, dùng núi khống chế đồng bằng, khiến địch ở vào thế hết sức bật lợi”…

TuongLinh:
Đúng là quân địch hơn hẳn ta về pháo binh, xe tăng, máy bay và các thứ hỏa lực khác, nhưng ưu thế của vũ khí không thể thắng nổi quân ta có tinh thần tuyệt đối hơn chúng. Với ý chí cách mạng kiên cường, với đôi cánh tay lao  động không biết mệt, dựa vào núi cao, công sự, dựa vào truyền thống đánh gần, đánh đêm, tấn công thì dũng mãnh, phòng ngự thì ngoan cường, quân ta sẽ chiến đau với tất cả mọi hình thức, phương pháp, để cắt Hồng-cúm ra khỏi Mường-thanh, để không cho phép một tên chiến binh, một chiếc xe tăng địch từ vị trí này lên cứu nguy cho vị trí kia, bảo đảm cho các đơn vị chủ công của Bộ lần lượt tiêu diệt các cụm cứ điểm Điện-biên-phủ.
Xuống hết dốc, tôi gặp anh Nam Long1, anh Quách sĩ Kha và anh Nguyễn Cận2 đang đứng nói chuyện với các cán bộ khác bên một con suối. Các anh ấy đang hưởng dẫn bộ đội đẵn cây làm công sự.
Vừa nhìn thấy tôi; họ chạy lại, nắm chặt tay tôi, người nào người nấy hết sức hân hoan phấn khởi. Trong những nắm tay nóng hổi của họ, tôi có cảm tưởng như mọi người đang dâng cao nhiệt tình, sẵn sàng đón lấy mọi nhiệm vụ khó khăn phức tạp nhất.
Anh Quách sĩ Kha quay mặt về phía đong gỗ nắm ngổn ngang bên sườn núi, kể cho tôi nghe thành tích thi đua “quyết thắng Trận Đình”3 của đơn vị. Anh em làm gỗ mỗi ngày một vượt tiêu chuẩn đề ra: ngày đầu mỗi người làm được năm cây, ngày thứ hai lên tám cây, hôm nay mới làm quá nửa ngày có người đã đẵn được mười cây.
Anh Nam Long cho biết:
- Bộ đội làm tích cực thật đấy, nhưng yêu cầu về gỗ làm công sự lớn quá nên làm cho đủ cũng vất vả. Sáng nay Bộ vừa chỉ thị là ngày mai ta phải góp cho Bộ năm trăm cây loại lớn, dài từ tám đến mươi mét để làm công sự pháo...
Tôi nhìn lên sườn một ngọn núi cao. Bốn chiến sĩ đang đẵn một cây gỗ lớn. Họ phang vào gốc cây những nhát rìu tưởmg như nặng hàng nghìn cân. Cây gỗ đang đứng thẳng, tự nhiên lao đao, lảo đảo, rồi ngã gục xuống bên sườn núi, đầu hàng chiến sĩ ta một cách ngoan ngoãn. Hình ảnh ấy ghi vào đầu óc tôi một ấn tượng rất đẹp...

Tối hôm đó, tôi cùng anh Nam Long và các đồng chí trong Đảng ủy đoàn 57 thức suốt đêm bàn kế hoạch tổ chức thực hiện nhiệm vụ bao vây Hồng-cúm.

------------------------------------------------------------------------------------------------------

1 Đại đoàn phó.
2 Chính ủy và đoàn trưởng đoàn 57.
3 Bí danh của chiến dịch Điện biên phủ.

TuongLinh:
II

Mở đầu chiến dịch, quân ta nhổ luôn hai cái sừng hùng hổ nhất của địch ở phía đông bắc và phía bắc Mường thanh là vị trí Him lam và đồi Độc lập, rồi đồn Bản Kéo cũng phất cờ trắng ra hàng. Bộ chỉ huy quân Pháp hốt hoảng cho nhảy dù xuống Mường thanh thêm hai tiểu đoàn. Nhưng sự tăng viện vội vã ấy không mảy may đem lại sự bù đắp tương xứng cho các thất bại thảm hại kia.

Đêm 30 tháng 3, quân ta đánh thẳng vào các vị trí tiến tiêu phía đông Mường thanh, tiêu diệt một mảng các vị trí C, D, E và một phần A1. Cuộc chiến đấu ác liệt đang diễn ra giữa ban ngày và các đêm sau.
Để cứu nguy Mường thanh đang bị quân ta tấn công dồn dập, sáng 31 tháng 3, địch ở Hồng cúm theo cánh đồng Điện biên đánh ra Long nhai, nhằm tiến lên phía nam Mường thanh, định thọc một mũi dao hiểm nghèo vào lưng quân ta đang chiến đấu ở đồi A1.

Không phải đến hôm nay chúng mới mở trận tấn công này. Sau khi mất Him lam và đồi Độc lập, địch đã đánh ra mấy lần, nhưng lần nào chúng cũng bị chặn lại, bị tiêu hao một số lực lượng phải rút lui.

Cho đến ngày 31 tháng 3, quân ta đã xây đắp gần xong các giao thông hào và chiến hào từ chân núi phía đông đến chân núi phía tây, băng qua cánh đồng Điện biên phủ, phá hỏng sân bay và cắt đứt đường liên lạc giữa Hồng cúm với Mường thanh. Cái thế “tựa vào nhau” giữa hai cụm cứ điểm địch chỉ có thể thực hiện bằng sự chi viện pháo binh nữa thôi, còn hoạt động của bộ binh và các mặt khác gần như hoàn toàn không liên hệ gì với nhau nữa.

Mở đầu trận tấn công lần này, pháo binh và xe tăng địch bắn dữ dội vào trận địa ta. Nhiều công sự bị phá, nhiều đoạn giao thông hào bị sạt. Một tiểu đoàn bộ binh và ba chiếc xe tăng lù lù tiến lên, băng qua cánh đồng bằng phẳng, vừa tiến vừa bắn vào chiến hào ta. Phía tây sông Nậm rốm, một đại đội khác đánh ra, xông lên thành một cánh hỗ trợ cho mũi bên này sông.

Quân ta có 3 trung đội của đại đội 19 thuộc tiểu đoàn 265, bố trí phòng ngự dọc chiến hào, bình tĩnh đợi địch đến thật gần mới nổ súng. Ta chủ trương dùng các loại súng bắn thẳng bắn tỉa diệt bộ binh địch, còn xe tăng thì để chúng đến gần sẽ dùng ĐKZ và mìn để tiêu diệt. Vì địch có xe tăng và pháo binh mạnh, ta giao chiến với địch giữa đồng tráng, nên quân ta quyết bám chặt chiến hào, lợi dụng công sự để tiêu hao địch.

Navigation

[0] Message Index

[#] Next page

[*] Previous page